Kalibratory kolorów

Kalibracja monitora - po co kalibrować ekran komputera?

Kalibracja monitora to jeden z podstawowych procesów wykonywanych przez fotografów, grafików czy filmowców. Kontrola nad kolorami jest niezwykle ważna i pozwala na zarządzanie barwami i korygowanie wyświetlania barw przez ekran. Kalibratory do monitorów pozwalają na stworzenie różnych profili kolorystycznych, które będą dostosowane do pracy w różnych warunkach oświetleniowych, jak i przy pracy na różnych przestrzeniach barwnych. Przydatnym narzędziem dla wszelkiej maści artystów pracujących z drukiem będą kalibratory do drukarek, które pozwalają na zrównanie barw wyświetlanych na ekranie z finalnym efektem druków.

Na czym polega kalibracja monitora i czy warto ją robić?

Zdecydowana większość monitorów wykorzystuje piksele czerwone, zielone i niebieskie, które wyświetlają i tworzą kolory. Często dochodzi jednak do sytuacji, że na różnych wyświetlaczach te same obrazy wyglądają inaczej - na jednym barwy są cieplejsze, na innych zimniejsze. Wtedy właśnie przydaje się kalibrator, który pozwala na standaryzowanie i wyrównanie efektów. Kalibracja monitora to automatyczna proces, wykonywany za pomocą kolorymetrów (nazywanych potocznie kalibratorami), który pozwala na wyświetlanie kolorów w prawidłowy sposób. Kalibrator umożliwia zoptymalizowanie parametrów wyświetlania ekranu takie jak temperatura bieli, jasność, gamma - i dopasować je do otaczających warunków. Choć monitory pozwalają na ręczną kalibrację kolorów, to nigdy nie jest ona tak dokładna jak kalibracja przy pomocy zewnętrznego kalibratora. Dzięki temu procesowi można mieć pewność, że monitory mają prawidłową jasność i dobrze wyświetlają przestrzeń barwną.

Czy każdy ekran się kalibruje i jak często to robić?

Najlepsze efekty kalibracji uda się osiągnąć na monitorach graficznych, jednak żeby osiągnąć jak najlepsze efekty na posiadanym ekranie, powinno się go kalibrować nawet jeśli nie jest to typowy monitor fotograficzny. Producenci kalibratorów podają, że proces należy powtarzać mniej-więcej raz na miesiąc - inne informacje mówią często o kalibracji monitora minimum raz na pół roku. Można spotkać się również z opiniami, że proces kalibracji powinno powtarzać się raz na około 100 godzin pracy monitora. Profesjonaliści i osoby zajmujące się kalibracją ekranów mówią, że najważniejszym wyznacznikiem są własne spostrzeżenia! Jeśli ma się wrażenie, że kolory odbiegają od tych, które widzi się na przykład na wydrukach, to wtedy warto przeprowadzić kalibrację bez względu na to, kiedy była ona robiona po raz ostatni.

Spyder5, X-Rite i1 Display - jaki kalibrator wybrać?

Producenci monitorów graficznych tacy jak Eizo, Nec, Benq, Dell czy inni coraz częściej montują w swoich topowych ekranach wbudowane kalibratory - jednak ich ceny często przekraczają granice kilku tysięcy. Popularnymi producentkami zewnętrznych kalibratorów są X-Rite i Datacolor. Pierwszy z nich jest szczególnie znany z kalibratora i1 Display Pro oraz wzornika kolorystycznego (tzw. Color Checker), który pozwala na przygotowanie spersonalizowanego profilu kolorystycznego do aparatu fotograficznego. Datacolor z kolei jest kojarzony z serią kalibratorów Spyder5, wśród których znajdują się zarówno urządzenia amatorskie, jak i w pełni profesjonalne.

Kalibrator drukarki i plotera

Podobnie jak monitory, tak i drukarki wymagają kalibracji - choć nie jest to możliwe w przypadku każdej drukarki. Kalibrator umożliwia pełną kontrolę nad barwami i finalnym efektem druków. Poprawnie wykonana kalibracja drukarki pozwala również na zmniejszenie kosztów związanych z drukowaniem kolejnych wersji tego samego zdjęcia i nanoszeniu poprawek, aż do osiągnięcia pożądanego efektu. Poprawne ustawienie mechanizmów drukujących nie jest tu jednak końcem procesu. Efekty wydruków przy skalibrowanej drukarce wciąż mogą różnić się w zależności między innymi od użytego atramentu czy też rodzaju papieru. Tu z pomocą przychodzą profile ICC dedykowane do konkretnych rodzajów tonerów i rodzajów podłoża.

Szare karty jak ich używać?

Aparaty i ich urządzenia pomiarowe są coraz dokładniejsze, jednak wciąż zdarza im się popełnić błędy. Pomocnymi narzędziami wtedy okazują się być szare karty. Czym jest szara karta? To opracowana przez Kodaka powierzchnia odbijająca 18% światła, która przez lata stanowiła wzór przy produkcji filmów analogowych. Dzięki szarej karcie możliwe jest prawidłowe ustawienie ekspozycji bez względu na panujące warunki. Żeby jeszcze dokładniej ustalić prawidłowy balans bieli i głębię czerni można użyć dodatkowo wzorca bieli i czerni.

Wzorce kolorów - czyli panowanie nad barwami podczas sesji zdjęciowej

Robienie wyjściowo jak najlepszych zdjęć pozwala oszczędzić żmudnych godzin spędzonych przed ekranem monitora. Warto w takim wypadku użyć wzornika koloru jak np. Karta X-Rite ColorChecker. Umożliwia ona na stworzenie profilu aparatu i dopasowania go nawet wtedy, gdy sesja odbywała się w trudnych warunkach oświetleniowych. To również świetne narzędzie dla filmowców pozwalające na kontrolę podczas koloryzacji.